Ülkemizde yılın yarısı gelecek seçimlerde neler olabileceği ile diğer yarısı da sandıktan çıkan sonuçların değerlendirilmesi ile geçiyor. Demokrasi anlayışımızı neredeyse oy kullanmaya indirgediğimiz bu günlerde, seçim temalı filmler izlemek hem ufkumuzu açabilir hem de daha sağlıklı yonumlar yapmamıza olanak tanıyabilir. Ben de ilk sırayı “Başkanın Adamları – Wag The Dog” filmine vererek, Suare Dergi okurları için 8 filmlik bir seçki hazırladım.
NİLGÜN KARATAŞ
1 – Başkanın Adamları / 1997
Yönetmen: Barry Levinson
Senarist: Hilary Henkin, David Mamet
Oyuncular: Dustin Hoffman, Robert De Niro, Denis Leary
Orijinal Adı: Wag the Dog
Başrollerde Dustin Hoffman ve Robert De Niro’nun yer aldığı ve yönetmenliğini Barry Levinson’ın yaptığı bu film benim favorim. Halkla ilişkiler, algı yönetimi, kriz yönetimi gibi konularda bir eğitim filmi olabilecek Başkanın Adamları orijinal adıyla çevirirsek Köpeği Salla, yine bir seks skandalı filmi. Konusu şöyle: ABD seçimlerine çok az bir süre kala başkan bir skandala karışıyor. Şaşırdım mı? Hayır ama kamuoyunun dikkani dağıtacak bir şeyler yapmak lazım. Tabi bunun için hemen deneyimli danışmanlar devreye giriyor ve Hollywood’un gücünden nasıl yararlanabileceklerini bize gösteriyor. Kurgusal bir savaş, hayali kahramanlar, yalanlar ve bunlardan etkilenen seçmen kitlesi. Bakış açısımızı oldukça zenginleştiren, sürpriz sonlu bir film. Bu arada ironik bir tesadüf diyelim; filmin gösterime girmesinden kısa bir süre sonra Bill Clinton-Monica Lewinsky skandalı patlak vermişti!
2 – Başkanın Tüm Adamları / 1976
Yönetmen: Alan J. Pakula
Senarist: William Goldman
Oyuncular: Dustin Hoffman, Robert Redford, Jack Warden
Orijinal Adı: All the President’s Men
Amerika’da, Nixon dönemindeyiz. Gündem Watergate Skandalı. “Tüm zamanların en politik filmi” denilen bu film sırf The Washington Post muhabirleri Bob Woodward ve Carl Bernstein’i canlandıran Robert Redford ve Dustin Hoffman’ın unutulmaz performansları için bile izlenebilir. Filmde Haziran 1972 tarihinde, başkanın mensubu olduğu partiden birkaç kişi, seçimi kazanması muhtemel olan rakip partinin merkezine gizlice giriyor ve içeri dinleme cihazı yerleştiriyor. Başroldeti iki gazeteci ise dedektif titizliğinde olayıh peşine düşüyor. Filmin senaryosu William Goldman’a ait. Ancak hikayenin temeli Washington Post’da Watergate skandalını araştıran iki gazeteci olan Carl Bernstein ve Bob Woodward’ın 1974’te yayınlanan kitabına dayanıyor.
3 – Kralın Bütün Adamları / 2006
Yönetmen: Steven Zaillian
Senarist: Steven Zaillian
Oyuncular: Sean Penn, Jude Law, Kate Winslet
Orijinal Adı: All the King’s Men
Robert Penn Warren’ın aynı adlı Pulitzer ödüllü romanından, sinemaya iki kere uyarlanan Kralın Tüm Adamları’ndan bu listeye günvel olanını seçtim. Oyuncuları ve genç takipçiler için seçimimi bu yönde yapsam da ilk filmin, en iyi film, en iyi erkek oyuncu, en iyi yardımcı kadın oyuncu Oscar ödüllerini alarak ilk fırsatta izlenmesini tavsiye ederim. Gelelim, listemize aldığımız 2006 yapımı filme. Kahramanımız Willie Stark, popülizm ve hırsı aynı bünyede birleştiren bir politikacı. Bir idealist olarak Louisiana siyaset dünyasına giren, ancak yükselmek için her şeyi göze alan ve bu özellikleri ile yükselen ancak bir süre sonra tam da bu özellikleri yüzünden kariyeri hızla düşüşe geçen bir politikacı Wille Stark. Bu arada Stark’ın başına gelenlerin gerçek hayatta politikacı Huey Long’un hikayesine dayandığını da belirtelim.
4 – Zirveye Giden Yol / 2011
Yönetmen: George Clooney
Senarist: Beau Willimon, George Clooney
Oyuncular: Ryan Gosling, George Clooney, Philip Seymour Hoffman
Orijinal Adı: The Ides of March
Bu kez Ohio’dayız. Oldukça çekişmeli geçen bir seçim kampanyası. Adaylar başkanlık mücadelesinde artık son aşamaya gelmiş. Ancak olaylar, skandallar, bir kampanyanın arka planı derken film, politik bir gerilime dönüşüyor. Filmin hem senaristi hem yönetmeni hem de başrol oyuncularından biri olarak karşımıza çıkan George Clooney, Başkan Mike Morris ‘i canlandırıyor. Ryan Gosling’in oynadığı kampanya basın sözcüsü olan Stephen Myers ise filmin kilit karakteri. Morris’e gönülden inanan genç ve azimli Stephen, kendini bir ikilemin içinde buluyor. Bir yanda Morris’in seks skandalını örtbas etmek, diğer yandan karşı taraftan gelen iş teklifi onu zora sokuyor.
5 – Milk / 2009
Yönetmen: Gus van Sant
Senaryo: Dustin Lance Black
Oyuncular: Sean Penn, Josh Brolin, Emile Hirsch, James Franco
Orijinal Adı: Milk
Yine bir Sean Penn filmi. Seçim filmleri ilginizi çekmiyorsa filmseverlerin izlemesi gereken bir film. En iyi LGBT filmleri listesinde yer alması kaçınılmaz olan bu filmi neden politika ve seçim temal filmler arasına da aldığımı izleyenler çok iyi anlayacaktır. Ancak izlemeyenler açısından şu bilgileri vermem yeterli olacatır: Film, 1977 yılında San Francisco Şehir Meclisi’ne seçilerek Amerika’da eşcinselliğini saklamadan bir devlet kadrosunda üst düzey yöneticiliğe seçilen ilk kişi olan Harvey Milk’in etrafında dönüyor. Bu bol ödüllü filmde Sean Penn tarafından canlandırılan Harvey Milk, 1978’ de kendisinden görevi devraldığı politikacı Dan White tarafından öldürülmüş bir politikacı. Gerçek bir hikayeye dayanan filmde ve gerçek hayatta Harvey Milk, sadece gay hakları için değil tüm vatandaşlar için bir uğurda savaşmanın anlamını simgeliyor. Kesinlikle çok yönlü izlenmesi gereken bir film.
6 – Miss Sloane / 2016
Yönetmen: John Madden
Senarist: Jonathan Perera
Oyuncular: Jessica Chastain, Mark Strong, Sam Waterston
Orijinal Adı: Miss Sloane
Diyalogları ile sizi biraz yoracak olan bu filmi, politik gerilim seviyorsanız Jessica Chastain’ın performansı ve finali için izleyebilirsiniz. Jessica Chastain’ın canlandırdığı Elizabeth Sloane, Washington’da çalışan hırslı ve başarılı bir lobici. Kazanmak için elinden gelen her şeyi yapan biri olan kahramanımız, silah kontrol yasasını geçirmek için harekete geçiyor. Sloane, silah sahibi olabilmek için özgeçmiş bildirimi yapılmasını zorunlu hale getiren bir kampanyayı yürütüyor. Ancak işi hiç de kolay değil. Çünkü Sloane’ın karşısında kariyerindeki en büyük rakibi olarak, silah lobisi var. Kazanmaktan başka bir alternatifi aklından geçirmeyen Sloane, hem sevdiklerini hem de kariyerini tehlikeye atmaktan çekinmiyor.
7 – Kampanya / 2012
Yönetmen: Jay Roach
Senarist: Chris Henchy
Oyuncular: Will Ferrell, Zach Galifianakis, Jason Sudeikis
Orijinal Adı: The Campaign
Klişelerle dolu bu hiciv komedi filminin belki de gerçekten dikkat çekmek istediği noktalardan biri de politika dünyasının ve seçim yarışlarının bir klişeden ibaret olması! Bu filmin baş rollerini paylaşan Will Ferrell Brady adında, Zach Galifianakis ise Huggins adında birbiriyle yarışan iki hırslı politikacıyı canlandırıyor. Dört dönemdir görev yapan Brady bir skandala karışıyor ve büyük güçler Huggins’i seçimlerde ona karşı piyon olarak kullanmaya karar veriyor. Kuzey Carolina’daki kurgusal 14. Bölgeyi temsil etmek için amansız bir yarışın içine giren iki politikacı, işin dozunu iyice abartıyor. Hatta sonunda ne için yarıştıklarının önemi bile kalmıyor. Tek önemli gerçekleri; kazanmak.
8 – İdiokrasi / 2006
Yönetmen: Mike Judge
Senarist: Mike Judge, Etan Cohen
Oyuncular: Luke Wilson, Dax Shepard, Maya Rudolph
Orijinal Adı: Idiocracy
Filmografi açısından değil ama çıkış noktasına hayranım bu filmin. Bu liste için biraz sıradışı ama siyasetçiler kadar onları seçenlerin de sorumluluğu ve koşulların önemini göstermesi açısından seçim filmleri listemin olmazsa olmazı. Türkiye’de “Ahmaklar” adıyla gösterilen bir bilimkurgu ve aynı zamanda komedi. Anlatımından ziyade mesajını çok güçlü bulduğum ve gişesi kötü olmasına karşın bir çok vesileyle izlenmesini tavsiye ettiğim bu film, sıradan bir Amerikalı profilini yansıtan asker Joe Bauers’ın başkanlık hikayesini anlatıyor. Hükümetin özel ve gizli bir proje kapsamında uyuttuğu ve unuttuğu Joe 500 yıl sonra uyanıyor. Bir de Joe gibi uyutan Rita var. Rita geçmişte yaşamını fahişelik yaparak sürdüren bir kadın. Bu ikilinin uyandıkları dünya, kendi dünyalarından çok farklı. Akıllı insanların türlü sebeplernle üreyememesi nedeniyle giderek aptallaşan bir dünya burası. Öyle ki, bu yeni dünyanın en akıllı kişisi bizim Joe oluyor. Jeneriğin sonundaki sahneyi izlemeyi unutmayın diyerek, gerisini filme bırakıyorum.
H. Nilgün Karataş
Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi’nden “gazetecilik yapmayacağım” diyerek mezun oldum ve yıllarca Milliyet, Dünya, Günaydın, Akşam, BusinessWeek Dergisi, Para Dergisi ve Hürriyet Gazetesi’nde “çok severek” çalıştım. Uzmanlık alanım ekonomi gazeteciliği olmasına karşın kitaplar ve filmler beni her zaman büyüledi, hayatı onlar üzerinden çözümlemeyi sevdim. Hep yazdım, çok yazdım; ilk yayımlanan romanım Defne ya da Bazı Tuhaf Hayatlar oldu, Halen Suare Dergi, Bianet, Distopya ve Yeni Sinema Dergisi için yazarken öykü, roman ve senaryo çalışmalarımı da sürdürüyorum. Bu arada ikinci üniversite olarak İstanbul Üniversitesi’nde Felsefe Bölümü öğrencisiyim.
