Haydarpaşa Garı’nın restorasyonunda yapının temelini oluşturan ahşap kazıklar üzerinden yeni bir tartışma başladı. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, 23 Eylül’de yaptığı açıklamada Haydarpaşa Garı’nın orijinal projesinde yaklaşık 1.000 ahşap kazık bulunduğunu, jeoradar incelemelerinde ise yaklaşık 200 kazığın yerinde tespit edildiğini ve teknik incelemelerin kazıkların yaklaşık yüzde 80’inin zaman içinde yok olduğunu ortaya koyduğunu açıklamıştı. Haydarpaşa Dayanışması ise jeoradarda tespit edilemeyen yaklaşık 800 kazığın gerçekten yok olduğunun nasıl kanıtlandığını soruyor.

Tartışmanın dikkat çekici noktalarından biri, Haydarpaşa’nın temelindeki kazıkların sayısına ilişkin yıllar içinde farklı rakamların açıklanmış olması. 2016 yılında restorasyon projesi danışmanı mimar Vahit Okumuş, jeoradar çalışmasında 381 ahşap kazığın tespit edildiğini ancak bunların hasar durumunun henüz belirlenemediğini açıklamıştı. 2025 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı Müzeler Genel Müdürü Birol İnceciköz ise yaklaşık 1.700 kazıktan 381’inin kaldığını belirtmişti. Son açıklamada ise başlangıçtaki kazık sayısı yaklaşık 1.000, yerinde tespit edilen kazık sayısı ise yaklaşık 200 olarak verildi.

Haydarpaşa Dayanışması, bu rakamlar arasındaki farkın yanı sıra jeoradar sonuçlarının nasıl yorumlandığının da açıklanmasını istiyor. Dayanışmaya göre bir kazığın jeoradarda tespit edilememesi, o kazığın fiziksel olarak ortadan kalktığı anlamına gelmeyebilir. Bu nedenle “800 kazığın yok olduğu” sonucunun hangi bilimsel yöntem ve raporlara dayandığının kamuoyuna açıklanması talep ediliyor.

Dayanışma ayrıca Bakanlığın Haydarpaşa zemininin gevşek, suya doygun ve sıvılaşabilir özellikte olduğu yönündeki açıklamasına karşılık, zemin riskleri ile ahşap kazıkların durumunun birbirinden ayrı değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. Restorasyona ve gerekli zemin güçlendirme çalışmalarına karşı olmadığını belirten Dayanışma; orijinal temel projesi, kazık planları, jeoradar raporları, zemin etütleri, sıvılaşma analizleri ve güçlendirme projelerinin açıklanmasını talep ediyor.

Haydarpaşa Dayanışması’nın açıklamasının tamamı şöyle:

Değerli basın emekçileri,
Haydarpaşa dostları,

Bugün sizlerin önünde Kültür ve Turizm Bakanına Haydarpaşa Garı’nın restorasyonu kapsamında yeniden gündeme gelen ahşap kazıklar ve zemin güçlendirme çalışmaları hakkında bazı sorular yöneltmek istiyoruz.

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un 23 Eylül 2026 tarihli açıklamasına göre;

Haydarpaşa Garı’nın ilk yapımında yaklaşık 1.000 ahşap kazık kullanılmış. Bu kazıkların uzunlukları 8 ila 21 metre, çapları ise 50 ila 90 santimetre arasında değişiyormuş.

Bakanlık, yapılan jeoradar çalışmasında yaklaşık 200 kazığın yerinde olduğunu, yaklaşık 800 kazığın ise bulunamadığını söylüyor.

Ve buradan şu sonuca varıyor:

Kazıkların yüzde 80’i zaman içinde yok olmuş!

Biz ise çok basit bir soru soruyoruz:

Jeoradarda görülmeyen 800 kazığın yok olduğu nasıl kanıtlandı?

Acaba neden kazıkların restorasyondan geçtiğini söylediği zaman 800 kazığın jeoradarda bulunamadığını kamuoyuna söylenmedi de şu anda söyleniyor?

Aslında bir kazığın jeoradarda tespit edilememesi ile o kazığın gerçekten ortadan kalkmış olması da aynı şey değildir.

Eğer bu 800 kazığın çürüyerek yok olduğu bilimsel yöntemlerle kanıtlandıysa,
o raporları kamuoyuna açıklamakla yükümlüsünüz!

⸻

Değerli arkadaşlar,

Haydarpaşa’nın kazıkları konusunda yıllardır farklı rakamlar duyuyoruz.

2016 yılında restorasyon projesi danışmanı mimar Vahit Okumuş, yapılan jeoradar çalışmasında 381 ahşap kazık tespit edildiğini, ancak bunların hasarlı olup olmadığının henüz belirlenemediğini açıklamıştı.

2025 yılında Kültür ve Turizm Müzeler Genel Müdürü Birol İnceciköz “yaklaşık 1.700 kazıktan 381’inin kaldığını” açıkladı.

Bugün ise yaklaşık 200 kazığın kaldığı söyleniyor.

Haydarpaşa’nın üzerinde durduğu kazıkların %80 i kaybolduysa, bina nasıl ayakta kalabilir? Şu an yapılan baştan beri yapılan hataları kılıfına uydurma söylemidir.

O halde soruyoruz:

Haydarpaşa Garı’nın temelinde kaç kazık vardı?

1.700 mü? 1.000 mi?

Çürümeden kalan kazık sayısı kaç

381 mi? 200 mü?

Bu rakamlar arasındaki farkı bilimsel belgelerle açıklayın!

⸻

Bir başka konu da zeminin durumu.

Bakanlık, Haydarpaşa zemininin gevşek, suya doygun ve sıvılaşabilir özellikte olduğunu; oturma ve yanal yayılma riski bulunduğunu açıklıyor. Bu riskler elbette mühendislik açısından araştırılmalıdır. Ancak burada çok önemli bir ayrım yapıyoruz:

Zeminin riskli olması başka şeydir, ahşap kazıkların yüzde 80’inin yok olması başka şeydir. Bunların birbirinin kanıtı gibi sunulmasını kabul etmiyoruz.

Ayrıca sormak istiyoruz: Haydarpaşa Garı’nın zeminini kontrol etmek, 10 yıl sonra mı aklınıza geldi?

Öte yandan ahşap kazıkların suya doygun ve oksijensiz ortamlarda çok uzun süre korunabildiğini biliyoruz.

Venedik bunun en bilinen örneklerinden biridir.

Fakat bilimsel araştırmalar Venedik’teki ahşap kazıklarda da farklı derecelerde bozulma bulunduğunu gösteriyor.

Dolayısıyla Haydarpaşa için de ezberlerden değil, bilimsel verilerden hareket edilmelidir.

Biz Haydarpaşa Dayanışması olarak restorasyona karşı değiliz.

Gerekli zemin güçlendirmesine de karşı değiliz.

Bizim istediğimiz şey çok basit: ŞEFFAFLIK!

Orijinal temel projesini açıklayın.

Kazıkların planını açıklayın.

Jeoradar raporunu açıklayın.

“800 kazık yok oldu” sonucunun hangi bilimsel yöntemle ortaya konduğunu açıklayın.

Zemin etütlerini, sıvılaşma analizlerini ve güçlendirme projelerini açıklayın.

Kamuoyunun parasının ve ortak tarihimizin söz konusu olduğu bir süreçte,
bilgiye ulaşmak ayrıcalık değil, yurttaşlık hakkıdır.

Ve son olarak şunu söylüyoruz:

Haydarpaşa’yı korumak yalnızca binanın cephesini ve çatısını korumak değildir.

Haydarpaşa’nın demiryolu kimliğini, kamusal niteliğini ve İstanbul’un ulaşım tarihindeki yerini korumaktır.

Biz Haydarpaşa’nın sanatla soylulaştırılarak, müzeleşerek, turistik bir alana dönüştürülerek demiryolundan koparılmasını değil;

gar olarak yaşatılmasını istiyoruz.

Bilimsel restorasyon istiyoruz.

Şeffaflık istiyoruz.

Kamusal olan bir Haydarpaşa istiyoruz.

Ve 20 yılı aşkın süredir olduğu gibi bugün de hep birlikte söylüyoruz:

HAYDARPAŞA GARDIR!

GAR KALACAK!

HAYDARPAŞA DAYANIŞMASI